વિચારોનું વૃંદાવન

હાથ છુડા કે જાત હો ,

નિર્બળ જાન કે મોહિ ,

જાઓગે જબ હ્યદય સે ,

સબળ કહુંગો તોહિ

— સુરદાસજી

ઉપરના  પદમાં સુરદાસજી ભગવાનને પ્રેમનો પડકાર કરે છે તે આલેખેલ  છે .

સંત સુરદાસજી રોજ રાતે ભજન સાંભળવા  અને  કીર્તન કરવા ભક્તોને ત્યાં જાતા . તેમનો અવાજ સુરીલો હતો પણ આંખે અંધ હતાં . પ્રસંગ પ્રમાણે એક વખત સુરદાસજી ઘેર જતાં રસ્તામાં એક મોટા ખાડામાં પડ્યાં . રાત હોવાથી કોઈ મદદે આવે એમ ન હતું . મુશળધાર વરસાદ પડતો હતો પણ સુરદાસજી તો ભગવાન સ્મરણમાં મસ્ત હતાં .

ભગવાને એમની ચિંતા થઇ આથી બાલકૃષ્ણ ત્યાં પધાર્યા અને તેમનો હાથ પકડી ખાડામાંથી બહાર કાઢ્યા . સુરદાસજી વિચારમાં પડ્યા આમ મધરાતે આવા વરસાદમાં કોણ મદદે આવ્યું . આથી સુરદાસજી પૂછે છે કે :

” તું કૌન હૈ ?”

બાલકૃષ્ણ કહે છે ” બાબા , હું નંદબાવાના ગામનો એક ગોવાળ છું . હું ગાયો લઇ આ બાજુથી પસાર થતો હતો . તમે ખાડામાં કિર્તન કરતા હતા . તમને બહાર કાઢવા હું આ બાજુ આવ્યો”

સુરદાસજી વિચારે છે કે કયા ગોવાળનો દીકરો હશે ?, કોને મારી પડી હશે ? આ મધરાતે કોણ ગાયો વાળતું હશે ?”

અને ત્યાં જ વિચાર ચમક્યો ” આ તો મારા શ્રી કૃષ્ણ છે , જે  મને મદદ કરવા અહી પધાર્યા છે”.

અને તે લાલાને પકડવા આગળ  વધ્યા . ઠાકોરજી તો   અંતર્યામી છે તે તરત છટકી ગયા. સુરદાસજી ત્યારે ઉપરનું પદ ગાય છે  જેનો અર્થ છે :
” તમે મને નિર્બળ જાણી હાથ છોડાવીને જાવ છો, પણ મારા હ્રદયમાંથી ભાગીને બત્તાવો તો હું તમને સબળ માનું”

સુરદાસજીએ પ્રભુને પ્રેમથી હ્રદયમાં બાંધી રાખ્યા છે . સર્વતંત્ર સ્વતંત્ર પરમાત્મા પ્રેમના સગપણમાં પરતંત્ર છે .

— શ્રીમદ ભાગવત રસામૃતમાંથી